Biliyorum, sıkıcı gelecek; ama ben yine de güz mevsimi diyorum. Haklısınız, kış aylarına girdik. Artık ağırlıklı “ton”un beyaz hem de kar beyazı olması gerek. Belki ona da sıra gelir. Ancak, uzak diyarlarda henüz sarı rengin hâkimiyetini koruduğu şu günlerde, sarıya çalan duygulardan biraz daha dem vurmak yerinde olur, diyorum.

Geçmişi yâd etmek ve şu anı sorgulamak için daha uygun bir mevsiminiz varsa söyleyin! Hele de Suçatı için… iki derenin kesiştiği vadi tabanında yer alan, hemen her türlü meyve ağacının yetiştiği bir belde de güz’ü “damıtmadan” geçmek olur mu? Sahi, ağaçlar olmasaydı, sarıyı görmeseydik koskoca bir güz bizim için ne anlam ifade ederdi ki… Bu yönden bakıldığında daha yukarılarda, derenin olmadığı, ağacın yetişmediği köylerde yaşayan hemcinslere ne yazık!

İşte bakın, mahallenin yeni yetmeleri, evlerin kaçkınları bahçe bahçe dolaşıp, sökülen ve toplanan patateslerden bir şekilde arta kalanları ateş közünde pişiriyorlar. Sonrasında yarı çiğ, yarı pişmiş ellerini yüzlerini siyaha boyayarak bir güzel yiyorlar. Bir diğer grup Abdurrahman Amcanın kartal bakışlarına ve amansız kovalamacasına aldırış etmeden aşırdıkları ayvaları yine ateşte pişirerek özellikle ön dişlerin bütün isyanlarına rağmen telaşla yerlerken, ürkek bakışlarla da etrafı gözlüyorlar. Başka bir grupsa, söğüt ağacının yüksekçe yerlerinde oyuklara birikmiş gazellerin arasında buldukları mantarları toplamış, et niyetine pişirip yemekle meşgul. Daha başka bir ekip ise, artık sahibinin kovalamayacağından emin bir şekilde bulabildikleri düzce bir çimenlikte, içine gazel doldurdukları naylon topla futbol oynuyor. Hele şu beridekine bak! Sırtına gazeteden kesip yapıştırdığı futbolcunun resmi ile topun peşine koşturuyor.

…

Tokma su değil adeta gazel taşıyor. Üstüne sanki gazel yağmuru yağıyor. Anneler, gelinler, yeni yetme kızlar gazel süpürmekle meşguller. İşte Karayar Bahçesi…elmalar, cevizler, vişneler, dutlar, ayvalar, kayısılar, armutlar, can erikleri, adi şeftaliler…her ağaç yaprağı kendine has sararmış, aman ya rabbi! Buna ne demeli; renk cümbüşü çok ama çok hafif kalır. Bir zamanların yeşil yaprakları nasıl olmuşta böyle farklı renklere bürünmüş? Sanki bir müzik parçasını birlikte sunuyorlar. Her ton bir güzel bütünün parçası, hiç biri aykırı kaçmıyor. Ya artık dala tutunamayıp nazlı nazlı düşmeleri… bir genç kız ancak bu kadar nazlanabilir.

…

Gün gelir, bütün ağaçlar çırılçıplak olur. Sarı renk hâkimiyetini kaybeder ve bütün düşen yapraklar sıradanlaşır. Kurumuş ve ufalanmaya hazırdırlar artık. Belki de gübre olmaya… bir başka sonbahar, bir başka güz beklenmeli, sabredilmeli. Dükkân önü sakinleri de çoktan kabanlarını giydiler. Ancak yalancı ikindi güneşinde şöyle bir ortalıkta gözüküp sohbet ediyorlar. Sonrası, evleri… Lütfiye kadın da epey bir gazel süpürdü. Çayır, yonca, çakıldak kurusu derken otluk doldu. Nasılsa bir şekilde erken bahara ulaşılır. Sonrası Allah kerim… pek vakti olmazdı ama elinde süpürgesi ortalığı temizlerken, dikkatini kapı önündeki kayısı ağacının rüzgara direnen birkaç yaprağı çekti. Daldı. Bir an on dördüne, gelin olduğu günlere gitti. Sonrasında zamanın nasıl aktığını, çoluk çocuk derken sararıp solduğunu düşündü. Kayısı yapacağını yapmış, meyvesini vermiş, artık dinlenme vaktidir deyip bütün fazlalıklarını atmıştı. Ya kendisi? Horantayı düşündü. Alınacak ne kadar yol vardı. Handiyse kayısıya imrendi. Soba üstünde fokurdayan pestikan çorbasının taşan cız sesiyle irkildi.

Yunus Emre