Bir içli türkü müdür yaşamak?

Yaşamış olduğumuz tarifi imkânsız acıyı hatırlatmak değil niyetim, belki yaşamış olduğumuz acıdan kalan ve ondan kaynaklanan bir başlık bu…

Anadolu coğrafyasından muhakkak şen şakrak nağmelerde yükselmiştir ama yoğun olarak yükselen nağmeler kendisini içli türküler olarak göstermiştir. Zorluklar ve acılarla geçen hayatlar içli türkülerin en önemli sebebi olmuştur çoğu zaman. Acının adı kimi zaman savaştan dönmeyen bir kardeş, kimi zaman ise kaybedilen bir evlat olmuştur. Acı kimi zaman sevip de kavuşamayan iki genç, kimi zaman çocuk sahibi olamayan anne baba olmuştur. Acı bazen trafik kazası, bazen bir hastalık olmuştur. Acı çoktur Anadolu’nun her yerinde, hem de hiçbir şey onun kadar çok değildir. Çok uzağa gitmeye gerek yoktur içli hikâyeler için, bizzat kendi ailelerimizdedir, akrabalarımızdadır. Dedelerimizin kimisi şehit olmuş kimisi gazi olmuştur. Babalarımız, amcalarımız yetim kalmıştır, öksüz kalmıştır. Acılar acıları takip etmiş ve bu acılar üstüne yuvalar kurulmuştur. Askerden dönmemiş babasının acısını unutmadan evladını kaybetmiştir anneler babalar, daha birer gonca iken kurumuştur gül kokulu evlatlar. Anaların gözü yaşlı, babaların gözü yaşlıdır. Sessiz sessiz ağlayan dağlar, taşlar, kurtlar, kuşlar gecenin sessizliğinde ağlayan anaların hep yanındadır.

İçli türküler yazılmaktadır, içli türküler okunmaktadır. Besteli bestesiz birçok türkü benzer acılarla bezenmektedir. Ateş düştüğü yeri yakmaktadır. Bu ateşi söndürmek gözyaşı pınarlarına düşmektedir. Acıyı hafifletmek için “takdir-i ilahi” gibi, içinde, imanın en zirve sözcükleri bulunan ifadeler teselli olmaktadır ana babalara. Ağlayan ana baba, cefakâr ana baba “Veren de o alan da o” demesini ve yüreğine taş basmasını bilmektedir, canı ciğerinin mezar taşını, onun mezarı başına diktiği gibi.

Mecburen çıkılan gurbet, acıları artırmaktadır. Allah’ın emri olan ölüm acıları artırmaktadır. Gurbette ölüm ise acıları katmerlendirmektedir muhakkak. Acılı türkülerin bu iki sözcüğü gurbet ve ölüm insanı derinden etkilemektedir. Acıları zorlaştırmakta, mükâfatı artırmaktadır. Düşünceler düşünceleri kovalarken; ölümün aslında bir yönüyle gurbetin sona ermesi olduğunu hatırlamak bir nebzecik bu katmerli acıyı dindirse de insanlar bu düşünce yapısına gelene kadar içli bir türkü tadında acılarını, derinden derine ve sessizce yaşamaktadır.

Gece yatarken bir eksiklik, sabah kalkınca başka, ruhun hiç dinmeyen musikisi, gurbet ve ölüm sayesinde içinde çok ciddi acılar barındırmaktadır. Orkestraya hüzünlü bir tat veren müzik aletleri gibi hayata acı veren yaşanmışlıklar vardır. Her doğanın, her sevilenin öldüğü şu dünyada “yaşamak içli bir türkü değil de nedir”.